Lee Chang Sun

لی جون (Lee Joon)

لی جون، با نام واقعی لی چانگ‌سون، یکی از آن هنرمندانی است که مسیرشان را نه با یک جهش ناگهانی، بلکه با یک تصمیم سخت ساختند. او در بهمن ۱۳۶۶ (۷ فوریهٔ ۱۹۸۸) در محلهٔ سونگپا-گوی سئول به دنیا آمد و سال‌ها پیش از آنکه دوربین‌ها او را به‌عنوان بازیگر بشناسند، بدنش را در سالن‌های تمرین رقص ساخته بود. همین پیشینه است که هنوز هم در نحوهٔ ایستادن، راه رفتن و حتی سکوت‌های او مقابل دوربین دیده می‌شود.

از سالن رقص تا نور صحنه

کودکی و نوجوانی لی جون با ریتم گره خورده بود. او پس از کسب مقام دوم در یک مسابقهٔ رقص، بورسیهٔ تحصیلی گرفت و به رشتهٔ رقص دبیرستان هنر سئول راه یافت — مدرسه‌ای که سال‌هاست نام‌های بزرگ صنعت سرگرمی کره از دل آن بیرون آمده‌اند. او تحصیلاتش را در رشتهٔ رقص دانشگاه ملی هنر کره ادامه داد، اما آن را نیمه‌تمام رها کرد تا وارد دنیای حرفه‌ای شود؛ بعدها نیز در دانشگاه مجازی کیونگ‌هی در رشتهٔ فرهنگ ارتباطات و اطلاعات درس خواند.

این انتخابِ رها کردن دانشگاه، اولین نمونه از الگویی است که در تمام کارنامهٔ او تکرار می‌شود: ترجیح دادن مسیر پرریسک اما درست، به مسیر امن.

سال‌های ایدل: درخشش در MBLAQ

لی جون زیر نظر خوانندهٔ سرشناس رین (Rain) و در کمپانی جی‌تیون آموزش دید و در اکتبر ۲۰۰۹ به‌عنوان خواننده و رقصندهٔ اصلی گروه پسرانهٔ MBLAQ معرفی شد. اولین حضور رسمی گروه روی صحنهٔ کنسرت رین بود و از همان‌جا مسیر پرشتاب یک ایدل آغاز شد: آلبوم‌های پیاپی، فعالیت موفق در ژاپن و محبوبیتی که برای بسیاری نقطهٔ پایان آرزوهاست.

اما برای لی جون نقطهٔ پایان نبود. او در سال ۲۰۱۴ تصمیمی گرفت که در آن زمان جسورانه و حتی پرخطر به نظر می‌رسید: جدایی از گروه برای تمرکز کامل روی بازیگری. این جدایی در اکتبر ۲۰۱۴ رسانه‌ای و در دسامبر همان سال رسماً تأیید شد و او با کنسرت پایانی گروه از دنیای ایدلی خداحافظی کرد. در صنعتی که خروج از یک گروه موفق معمولاً به معنای فراموش شدن است، او عملاً همه‌چیز را از نو شروع کرد.

نقطهٔ عطف: فیلمی که برچسب «ایدل» را پاک کرد

پاسخ لی جون به تردیدها، یک فیلم مستقل و بی‌رحمانه صادق بود. او در سال ۲۰۱۳ نقش اول فیلم «بازیگر، بازیگر است» (Rough Play) را پذیرفت؛ اثری به کارگردانی شین یون‌سیک که فیلم‌نامه و تهیه‌کنندگی آن بر عهدهٔ کیم کی‌دوک، از جنجالی‌ترین و شناخته‌شده‌ترین نام‌های سینمای کره، بود. داستان فیلم دربارهٔ بازیگری گمنام است که به اوج ستارگی می‌رسد، سقوط می‌کند و دوباره برمی‌خیزد — نقشی که در آن هیچ جایی برای پناه گرفتن پشت جذابیت ایدلی باقی نمی‌ماند.

این قمار جواب داد. لی جون در سال ۲۰۱۴ جایزهٔ بهترین بازیگر تازه‌وارد را در نخستین دورهٔ جشنوارهٔ فیلم «گل‌های وحشی» دریافت کرد و نامش در بخش بهترین بازیگر تازه‌وارد سینما در پنجاهمین دورهٔ جوایز هنری بکسانگ — معتبرترین رویداد هنری کره — نیز به‌عنوان نامزد مطرح شد. از آن لحظه به بعد، دیگر کسی او را «خوانندهٔ بازیگرشده» صدا نکرد.

بازیگری که در نقش‌های خاکستری نفس می‌کشد

کارنامهٔ لی جون در سال‌های بعد نشان داد که او به‌طور خاص در شخصیت‌های پیچیده و اخلاقاً مبهم می‌درخشد؛ آدم‌هایی که نه کاملاً قهرمان‌اند و نه به‌سادگی شرور. در سریال «شنیدم که…» (Heard It Through the Grapevine) محصول ۲۰۱۵ چنان تحسین شد که جایزهٔ بازیگری برجستهٔ مرد را از جوایز درام کره و جوایز ستارهٔ APAN گرفت. در همان دوره در سینما نیز فعال بود و در کمدی پرفروش «لاکی» (Luck-Key) در سال ۲۰۱۶ نقش‌آفرینی کرد.

اما موج دوم و شاید مهم‌ترین دورهٔ کاری او از دههٔ ۲۰۲۰ آغاز شد. حضورش در سریال علمی‌تخیلی «دریای آرامش» محصول نتفلیکس و سپس در «بولگالسال: ارواح جاودان» او را به مخاطبان جهانی معرفی کرد. سال ۲۰۲۲ برای او سالی طلایی بود: بازی در نقش پادشاه در سریال تاریخی «قلب خونین» (Bloody Heart) جایزهٔ بازیگری برجستهٔ مرد در بخش مینی‌سریال را از جوایز درام KBS برایش به ارمغان آورد و در همان مراسم، جایزهٔ بهترین زوج را نیز به‌همراه کانگ هان‌نا دریافت کرد. یک سال بعد، نقش مین دو-هیوک در سریال پرمخاطب «فرار هفت نفر» جایزهٔ بازیگری برجسته در بخش ژانر و اکشن جوایز درام SBS ۲۰۲۳ را نصیب او کرد.

وقفه‌ای دشوار و بازگشتی آرام

در اکتبر ۲۰۱۷، لی جون در اوج فعالیتش برای انجام خدمت سربازی به‌صورت نیروی فعال ارتش اعزام شد. اما دوران خدمت برای او آسان نگذشت: او پیش از اعزام نیز با اختلال اضطراب و حملهٔ پانیک دست‌وپنجه نرم می‌کرد و این وضعیت در دوران خدمت تشدید شد. در پی ارزیابی پزشکی، وضعیت خدمتی او از نیروی فعال به خدمت اجتماعی جایگزین تغییر کرد و آژانس او، پرین‌تی‌پی‌سی، این موضوع را رسماً اعلام کرد.

این تغییر وضعیت در فضای عمومی کره با واکنش‌های دوگانه‌ای روبه‌رو شد و بخشی از افکار عمومی نسبت به آن انتقاد کرد؛ در مقابل، شماری از رسانه‌ها و منتقدان رسانه‌ای به دفاع از او برخاستند و این پرسش را مطرح کردند که چرا بیماری روانی، برخلاف بیماری جسمی، به‌عنوان دلیلی موجه پذیرفته نمی‌شود. این گفت‌وگو در نهایت به یکی از نمونه‌های قابل توجه بحث دربارهٔ سلامت روان در صنعت سرگرمی کره بدل شد.

لی جون در ۱۹ دسامبر ۲۰۱۹ خدمتش را به پایان رساند و تنها یک روز بعد پشت میکروفون رادیو نشست و اجرای برنامهٔ «خیابان جوانی لی جون» را در SBS Power FM آغاز کرد — بازگشتی آرام و بی‌سروصدا که سال‌ها ادامه یافت و چهرهٔ صمیمی‌تری از او به مخاطبان نشان داد. جالب آنکه در فهرست‌های رسمی، دورهٔ فعالیت او به دو بخش «۲۰۰۹ تا ۲۰۱۷» و «۲۰۱۹ تا امروز» تقسیم می‌شود؛ شکافی که داستان این دو سال را در خود دارد.

چهرهٔ عمومی: صداقتی که دوست‌داشتنی است

اگر بازیگری، لی جونِ جدی و درون‌گرا را به مخاطب نشان داد، برنامه‌های سرگرمی نسخهٔ کاملاً متفاوتی از او را رو کردند. از سال ۲۰۲۴ که به‌عنوان عضو ثابت به برنامهٔ محبوب «یک شب و دو روز» (فصل چهارم) پیوست، تصویری از او شکل گرفت که رسانه‌های کره‌ای آن را «جذابیتِ بدون ذره‌ای تظاهر» توصیف کردند: بی‌پرده، رُک، با حاضرجوابی و شوخ‌طبعی، روحیهٔ رقابتی آتشین و در عین حال یک دست‌وپاچلفتی بودنِ دوست‌داشتنی که بیننده را می‌خنداند.

خود او در گفت‌وگویی در پایان سال ۲۰۲۵ اعتراف کرد که همیشه بازیگری بوده که «عادت داشته پیش از هر کار دلشوره بگیرد» و حضور در برنامه‌های سرگرمی به او کمک کرده این تنش را رها کند و راحت‌تر با خودش کنار بیاید. همین ترکیب — جدیت در نقش‌های سنگین و سادگی بی‌ادعا در زندگی واقعی — دلیل اصلی محبوبیت پایدار اوست.

زندگی شخصی

لی جون و بازیگر جونگ سو-مین در سریال «پدرم عجیب است» محصول ۲۰۱۷ با هم همکاری کردند و رابطهٔ آن‌ها از اکتبر همان سال آغاز شد. این رابطه در ژانویهٔ ۲۰۱۸ رسانه‌ای و از سوی آژانس‌های هر دو طرف رسماً تأیید شد و آن‌ها به یکی از زوج‌های شناخته‌شدهٔ صنعت سرگرمی کره بدل شدند. در ۲۶ ژوئن ۲۰۲۰، پس از حدود دو سال و نیم رابطهٔ علنی، هر دو آژانس جدایی آن‌ها را تأیید کردند و اعلام شد که دو طرف به‌عنوان همکارانی خوب در کنار هم می‌مانند؛ دلیل جدایی نیز به‌احترام حریم خصوصی اعلام نشد.

فراتر از این، اطلاعات معتبر و عمومیِ دیگری دربارهٔ ازدواج یا فرزندان او منتشر نشده است.

چیزهایی که طرفدارها دوست دارند بدانند

پیش از آنکه لی جون به‌عنوان ایدل شناخته شود، در فیلم هالیوودی «نینجا آدمکش» (Ninja Assassin) محصول ۲۰۰۹ در نقش نسخهٔ نوجوانِ شخصیت رایزو ظاهر شده بود — نقشی کوچک که سال‌ها بعد برای طرفدارانش تبدیل به یک کشف جذاب شد.

او صدایش را نیز به دنیای انیمیشن قرض داده و در نسخهٔ کره‌ای انیمیشن‌های سینمایی، از جمله انیمیشن زامبی‌محور «ایستگاه سئول»، به‌عنوان صداپیشه حضور داشته است.

و شاید غافلگیرکننده‌ترین بخش: با وجود پیشینهٔ خوانندگی و رقص، لی جون تا سال ۲۰۲۵ هرگز روی صحنهٔ موزیکال نرفته بود. او سرانجام در شانزدهمین سال فعالیت حرفه‌ای‌اش، نقش اصلیِ گامیا دورو را در موزیکال «حتی اگر امشب این عشق از جهان محو شود» پذیرفت؛ اثری اقتباسی از رمان پرفروش ژاپنی که از ۱۳ ژوئن تا ۲۴ اوت ۲۰۲۵ در سالن آرتیوم مجموعهٔ کوکس سئول روی صحنه رفت. او پس از این تجربه گفت که دیالوگ‌های زیبای این نمایش به او «حس پاک شدن» داده‌اند.

سال‌های اخیر

دو سال گذشته یکی از پرکارترین و پرافتخارترین دوره‌های کارنامهٔ لی جون بوده است. او در سال ۲۰۲۴ فصل دوم مجموعهٔ موفق خود، «فرار هفت نفر: رستاخیز»، را به پایان رساند و در ژوئیهٔ همان سال به‌عنوان عضو ثابت به «یک شب و دو روز» پیوست و از اوت ۲۰۲۴ به‌طور منظم روی آنتن رفت. این حضور به‌سرعت نتیجه داد: او در جوایز سرگرمی KBS ۲۰۲۴ جایزهٔ بازیگری برجسته در بخش نمایش و سرگرمی را گرفت و یک سال بعد، در دسامبر ۲۰۲۵، پله‌ای بالاتر رفت و جایزهٔ عالی (Top Excellence) بخش نمایش و سرگرمی جوایز KBS را از آنِ خود کرد.

او در همین دوره اجرای برنامهٔ پرطرفدار یوتیوبی «ورک‌من» (Workman) را نیز بر عهده گرفت و تا بهار ۲۰۲۶ همچنان هم در این برنامه و هم در «یک شب و دو روز» فعال بوده است. در حوزهٔ بازیگری نیز در دسامبر ۲۰۲۵ به تک‌قسمتی‌های نوآورانهٔ سی‌دقیقه‌ای شبکهٔ KBS با عنوان «لاو: ترک» پیوست — بازگشتی که خودش آن را «اولین تک‌قسمتیِ من در KBS بعد از ده سال» توصیف کرد و بابت آن نامزد جایزهٔ بهترین بازیگر تک‌قسمتی در جوایز درام KBS ۲۰۲۵ شد. همچنین در ژانویهٔ ۲۰۲۶ در یک حضور کوتاه و ویژه در سریال نتفلیکس «آیا این عشق ترجمه می‌شود؟» دیده شد.

جوایز و افتخارات در یک نگاه

کارنامهٔ افتخارات لی جون هم سینما را در بر می‌گیرد، هم تلویزیون و هم سرگرمی — ترکیبی که کمتر هنرمندی به آن دست پیدا می‌کند. آغاز آن جایزهٔ بهترین بازیگر تازه‌وارد جشنوارهٔ فیلم «گل‌های وحشی» در سال ۲۰۱۴ و نامزدی در جوایز بکسانگ بود. سپس در سال ۲۰۱۵ جوایز بازیگری برجستهٔ مرد را از جوایز درام کره و جوایز ستارهٔ APAN دریافت کرد و در همان سال جایزهٔ «سرقت صحنه» را نیز گرفت. سال ۲۰۲۲ با دو جایزه از جوایز درام KBS — بازیگری برجستهٔ مینی‌سریال و بهترین زوج — و سال ۲۰۲۳ با جایزهٔ بازیگری برجسته از جوایز درام SBS ادامه یافت. تازه‌ترین دستاوردهای او نیز به دنیای برنامه‌های سرگرمی مربوط می‌شود: جایزهٔ برجسته در ۲۰۲۴ و جایزهٔ عالی در ۲۰۲۵ از جوایز سرگرمی KBS.

یادداشت ویرایشی

تاریخ تولد لی جون در منابع معتبر متعدد و مستقل — از جمله ویکی‌پدیای کره‌ای و انگلیسی، پایگاه دادهٔ سینمایی Cine21 و MyDramaList — به‌طور یکدست ۷ فوریهٔ ۱۹۸۸ ثبت شده است. برخی پایگاه‌های کاتالوگ، تاریخ ۶ فوریهٔ ۱۹۸۸ را درج کرده‌اند که احتمالاً ناشی از اختلاف منطقهٔ زمانی است؛ در این پرونده تاریخ ۷ فوریه به‌عنوان تاریخ مستند اصلی در نظر گرفته شده است. همچنین قد بازیگر در هیچ منبع رسمی و معتبری تأیید نشد و به همین دلیل از این گزارش حذف شده است. ادعای منتشرشده در برخی منابع انگلیسی‌زبان دربارهٔ ابتلای او به «اختلال دوقطبی» در هیچ منبع کره‌ای معتبری تأیید نشد و در نتیجه در این گزارش نیامده است؛ تنها موردی که به‌طور رسمی و از سوی آژانس او اعلام شده، اختلال اضطراب و حملهٔ پانیک در ارتباط با دوران خدمت سربازی است.