Wi Ha Joon
- 14 مرداد 1370 تولد
- 35 سن
- 20 تعداد آثار

پسری که در جزیرهای کوچک در جنوب کره و کنار مزرعهٔ صدف خانوادگی بزرگ شد و امروز چهرهاش را میلیونها نفر در سراسر جهان میشناسند — وی ها-جون یکی از آن بازیگرهایی است که مسیرشان بیشتر شبیه فیلمنامه است تا زندگینامه. او در سال ۱۹۹۱ در کره جنوبی به دنیا آمد، سالها در نقشهای کوچک و کمدیدهشده دوام آورد و بعد، با یک سریال، ناگهان به یکی از شناختهشدهترین صورتهای سینما و تلویزیون کره بدل شد.
وی ها-جون با نام اصلی وی هیون-ای (위현이) در پنجم اوت ۱۹۹۱ در جزیرهٔ سوآن، از توابع شهرستان واندو در استان جولّای جنوبی، متولد شد. خانوادهاش صاحب مزرعهٔ پرورش صدف خوراکی (اَبالون) بودند و او کودکیاش را — به تعبیر خودش — «میان دریا و کوه» گذراند؛ تصویری آرام و بیشتاب که بعدها بارها در گفتوگوهایش به آن برگشته است.
اما آن آرامش، برای نوجوانی که رؤیای صحنه در سر داشت، تنگ بود. ماجرا از یک باشگاه رقص در دوران راهنمایی شروع شد. او بعدها تعریف کرد که نخستین بار وقتی روی صحنه ایستاد و صدای تشویق شنید، چیزی در او جا افتاد: «آنقدر خوشحال بودم که روی صحنه بایستم و تشویق بشنوم.» رؤیای هنرمند شدن کمکم شکل گرفت، اما پدر و مادرش با رفتن او به دبیرستان هنر مخالف بودند و او ناچار به دبیرستان عمومی رفت.
نقطهٔ چرخش، یک نامه بود. وی ها-جون در سال آخر دبیرستان نامهای بلند و صادقانه برای پدر و مادرش نوشت و از آنها خواست بگذارند به سئول برود. خودش بعدها گفت که در واندو «کارهای زیادی از دستم برنمیآمد» و پس از چند بار ناکامی در آزمونهای گروههای رقص تصمیم گرفت یک روز هم دیرتر نرود. پدر و مادرش نامه را خواندند، صداقتش را باور کردند و کارهای انتقالیاش را انجام دادند؛ او در اردیبهشتماهِ سال آخر دبیرستان از واندو به سئول رفت و در دبیرستان بِکاَم درس را تمام کرد. این جابهجایی برای خانواده آسان نبود؛ او سالها بعد از سختی پیدا کردن خانه و «سختی کشیدن همهٔ خانواده» در سئول حرف زد.
نکتهٔ شیرین ماجرا این است که پدرش — که خودش زمانی رؤیای خواننده شدن داشت — به بزرگترین حامی او تبدیل شد؛ چیزی که وی ها-جون آن را یکی از قویترین انگیزههایش میداند.
در سئول ابتدا به آموزشگاه بازیگری رفت تا برای ورود به رشتهٔ تئاتر و سینما آماده شود، و همانجا بود که علاقهاش از «معروف شدن» به خودِ بازیگری تغییر مسیر داد. او در دانشگاه سونگکیول در رشتهٔ تئاتر و سینما پذیرفته شد (طبق منابع کرهای، تحصیلش را در مقطعی به حالت مرخصی درآورد) و نخستین تجربهٔ جدیاش نقش ادموند در نمایش *شاه لیر* در جریان یک آزمون دانشگاهی بود. خودش با محبت به آن روزها نگاه میکند: «به خودِ نوزدهسالهام لبخند میزنم، همان که تازه شروع کرده بود.» تئاتر حرفهای — و دیدن بازیگرانی که بازیگری را جدی میگرفتند — نقطهٔ عطف دیگری برایش بود.
او خدمت سربازی اجباریاش را پیش از آغاز فعالیت حرفهای پشت سر گذاشت و در همان دوران، در سال ۲۰۱۲، در یک فیلم کوتاه مستقل جلوی دوربین رفت. اما آغاز رسمی و تجاری کارنامهاش به سال ۲۰۱۵ برمیگردد، با یک نقش فرعی در سینما. بعد سالهای پرکار اما کمسروصدا آمد: نقشهای کوچک، حضورهای گذرا و کار بهعنوان مدل تبلیغاتی.
سال ۲۰۱۸ اولین شکست دیوار بود. او در فیلم ترسناک «گونجیام: تیمارستان جنزده» نقش اصلی و رهبر گروهی از جوانان کنجکاو را بازی کرد؛ فیلمی که در گیشهٔ کره غافلگیرکننده ظاهر شد و برای وی ها-جون نامزدی جوایز بهترین بازیگر تازهکار در چند رویداد مهم سینمایی کره را به همراه آورد. همان سال حضورش در تلویزیون هم جدیتر شد و سال بعد، نامزدی جایزهٔ بکسانگ در بخش بهترین بازیگر تازهکار تلویزیون، جایگاهش را تثبیت کرد.
و بعد سال ۲۰۲۱ رسید. «بازی مرکب» و نقش کارآگاه هوانگ جون-هو — پلیسی که برای پیدا کردن برادر گمشدهاش مخفیانه وارد بازیها میشود — او را در عرض چند هفته از یک بازیگر شناختهشدهٔ داخلی به چهرهای جهانی تبدیل کرد. مقیاس این تغییر را شاید بهتر از هر چیز عددها نشان بدهند: دنبالکنندگان اینستاگرامش از حدود ۳۰۰ هزار نفر به نزدیک ۷ میلیون نفر جهید و امروز از ده میلیون هم گذشته است.
ماجرای انتخابش برای این نقش هم جالب است: کارگردان هوانگ دونگ-هیوک به این دلیل او را مناسب دانست که صدایش گیرا بود — شخصیت جون-هو بخشی از داستان را با ماسک روی صورت پیش میبرد و باید تنها با صدا توجه بیننده را نگه میداشت.
وی ها-جون بعدها با صراحتی کمنظیر گفت که این سریال زندگیاش را عوض کرد: «فرصت انتخاب کارهای متنوع پیدا کردم و در خارج از کره هم خیلیها من را شناختند. از نظر مالی هم سخت بود؛ حالا میتوانم به خانواده و اطرافیانم کمک کنم.»
آنچه کارنامهٔ وی ها-جون را از یک «ستارهٔ یکشبه» متمایز میکند، انتخابهای عامدانه ناهمگون اوست. در سال ۲۰۲۲ در «زنان کوچک» نقش مردی مرموز و حسابگر را بازی کرد؛ سال ۲۰۲۳ در «بدترینِ شرارت» به رئیس یک باند تبهکار بدل شد و در همان سال در یک سریال تاریخی-ترسناک نقش دوستی وفادار و عضو مخفی ارتش استقلال را بر عهده گرفت. سال ۲۰۲۴ سراغ ملودرام رفت و در ۲۰۲۶ در نقش یک بازرس بیمه در سریال «بوسهٔ سایرن» ظاهر شد.
خودش این تنوع را یک هدف بلندمدت میداند: «میخواهم ژانرهای مختلف را امتحان کنم؛ ده سال دیگر میخواهم بازیگری باشم که اکشن، کمدی و ملودرام، هر سه را از پسشان برمیآید.»
وی ها-جون در کره به داشتن ترکیبی نامعمول شهرت دارد: چهرهای که همزمان مهربان و تیز به نظر میرسد و نگاهی که میتواند در یک پلان از گرم به سرد بچرخد — همین است که او را برای نقشهای پلیس و تبهکار به یک اندازه باورپذیر کرده است.
اما تصویری که خودش از خودش میدهد، بسیار خاکیتر است. در گفتوگویی صادقانه گفته: «از بیرون اینطور به نظر نمیرسد، اما خیلی احساساتی و مهربانم» و در همان حال اعتراف کرده که «آدمی هستم که خیلی به خودم اطمینان ندارم». در مصاحبهای دیگر خودش را کسی توصیف کرده که «کمی دستوپاچلفتی و بامزه» است. توصیهاش به بازیگران جوانتر هم کوتاه و شخصی بود: «خودتان را دوست بداشته باشید.»
در محیط کار به وقتشناسی معروف است — خودش میگوید «سر وقت بودن مهم است!» — و رویکردش به نقشها روشمند است: تمرین، تحقیق و گفتوگوی مفصل با کارگردان دربارهٔ احساسات شخصیت. جملهٔ دیگری از او که میان طرفدارانش نقل میشود، دربارهٔ کنار گذاشتن رقابت است: «بهجای تمرکز روی رقابت، تمرکزم روی این است که بهترین کار خودم را انجام بدهم.»
نگاه بینالمللی هم زود سراغش آمد؛ مجلهٔ *پیپل* در سال ۲۰۲۱ او را در فهرست «۲۵ مرد جذاب تلویزیون» جای داد و *جیکیو* کره در سال ۲۰۲۲ او را یکی از «مردان سال» خود انتخاب کرد. از سال ۲۰۲۲ سفیر برند ساعت تگ هویر در کره جنوبی نیز هست.
وی ها-جون زندگی خصوصیاش را بسیار خصوصی نگه داشته است. تا زمان تهیهٔ این متن هیچ رابطهٔ عاطفی، ازدواج یا فرزندی برای او بهطور رسمی و مستند اعلام نشده است و آنچه گاهی در فضای مجازی بهعنوان «رابطه» مطرح میشود، در واقع مربوط به شخصیتهای داستانی او در سریالهاست، نه زندگی واقعیاش.
آنچه دربارهٔ زندگی شخصیاش مستند است، به خانوادهاش برمیگردد: پیوند نزدیکش با پدر و مادرش، پدری که همچنان مزرعهٔ صدف را میگرداند و گاه محصول را برای همکاران پسرش میفرستد، و رابطهٔ گرمش با خواهرزاده/برادرزادههایش که یک بار دربارهٔ آنها نوشت: «چه بوسه باشد چه ضربهٔ سر، بیشترین آرامش را از شما میگیرم.»
شاید عجیبترین تناقض زندگی او این باشد که پسر یک جزیرهنشین، از آب میترسید. وی ها-جون در کودکی حادثهای در آب را از سر گذراند و همان ترس سالها با او ماند؛ در فصل نخست «بازی مرکب» بخشی از صحنههای آبی را بدلکار اجرا کرد، اما برای فصلهای دوم و سوم اصرار داشت خودش جلوی دوربین برود و دوباره از صفر دورهٔ غواصی گذراند.
سختگیری با بدن، الگوی تکرارشوندهٔ کار اوست. برای نقش رئیس یک باند تبهکار در «بدترینِ شرارت» نخست حدود شش کیلوگرم وزن اضافه کرد و سپس نزدیک نه کیلوگرم کم کرد تا فرسودگی تدریجی شخصیت روی جسمش دیده شود؛ خودش از آن پروژه با تعبیر «سریالِ خون و عرق واقعی» یاد کرد. ورزش و آمادگی جسمانی بهطور کلی بخش جدی زندگی اوست و مهارتهایی مانند آکروباتیک و بوکس در پروفایل حرفهایاش ثبت شده است.
یک خاطرهٔ بامزه هم از دوران مدرسه دارد: وقتی سال آخر دبیرستان ناگهان از یک جزیره سر از سئول درآورد، شایعههای عجیبی دربارهٔ او در مدرسه پیچید — از اینکه کارآموز یک شرکت بزرگ موسیقی بوده تا اینکه بهخاطر دعوا اخراجش کردهاند. او سالها بعد در یک برنامهٔ گفتوگومحور با خنده همهٔ اینها را رد کرد و توضیح داد که انتقالش کاملاً داوطلبانه و بهخواست خودش بوده است.
با وجود شهرت جهانی، به ریشههایش وفادار مانده است. در ژانویهٔ ۲۰۲۲ به سفیر تبلیغاتی شهرستان واندو منصوب شد و در سال ۲۰۲۵ نیز وزارت کشور و ایمنی کره جنوبی او را در کنار چند چهرهٔ دیگر بهعنوان سفیر «روز جزیره» برگزید؛ رویدادی که آن سال در همان واندو برگزار شد. همین وفاداری در کارش هم دیده میشود: در سال ۲۰۲۲ برای بار دوم قراردادش را با آژانس قدیمیاش تمدید کرد و همکاری چندینسالهٔ خود را با همان تیم ادامه داد — موضوعی که رسانههای کرهای از آن با عنوان «وفاداری» یاد کردند.
کارنامهٔ جوایز وی ها-جون بیشتر از جنس نامزدیهای پرشمار است تا مجسمههای روی طاقچه. حضورش در «گونجیام» در سال ۲۰۱۸ برای او نامزدی بهترین بازیگر تازهکار در جوایز اژدهای آبی، جوایز فیلم چونسا و جوایز گرَند بل را به همراه آورد، و در سال ۲۰۱۹ نامزد بهترین بازیگر تازهکار تلویزیون در جوایز هنری بکسانگ شد. با «بازی مرکب»، او همراه با بقیهٔ بازیگران سریال در سال ۲۰۲۲ نامزد جایزهٔ انجمن بازیگران آمریکا (SAG) در بخش بهترین بازی گروهی سریال درام شد — نامزدیای که برای یک اثر غیرانگلیسیزبان اتفاقی تاریخی بود. در سال ۲۰۲۳ نیز در جوایز اَپَن استار برای نقشش در «زنان کوچک» نامزد بهترین بازیگر مکمل شد.
از میان جوایزی که بهطور مستند برده، «جایزهٔ ستارهٔ در حال ظهور» در رویداد Korea First Brand Awards سال ۲۰۲۳ برجستهتر از بقیه است. در کنار اینها، مجلهٔ سینمایی *سینه۲۱* در پایان سال ۲۰۲۱ او را در فهرست بازیگرانی جای داد که انتظار میرفت محتوای تصویری کره را در سال بعد هدایت کنند.
سال ۲۰۲۵ برای وی ها-جون سال بستن یک پرونده بود: فصل سوم و پایانی «بازی مرکب» در ۲۷ ژوئن ۲۰۲۵ روی نتفلیکس رفت و سرنوشت هوانگ جون-هو، شخصیتی که چهار سال با او زندگی کرده بود، سرانجام روشن شد. او در گفتوگوهای آن دوره با آرامش دربارهٔ انتقادها به کم بودن سهم شخصیتش در فصل دوم صحبت کرد: «از فصل دوم به بعد تصمیم گرفتم به همین که چهرهام دیده میشود راضی باشم؛ چون مسیر داستان با پیامی که کارگردان میخواهد منتقل کند هماهنگ است.»
در همین سالها او تور دیدار با طرفداران خود با عنوان *A Wively Day* را برگزار کرد که پس از شهرهای آسیایی، در سال ۲۰۲۵ به آمریکای لاتین هم رسید — نخستین حضور او در آن قاره.
بهار ۲۰۲۶ او را در نقش چا وو-سوک، بازرس ارشد واحد تحقیقات ویژهٔ یک شرکت بیمه، در سریال «بوسهٔ سایرن» دید؛ اثری رمانتیک-تریلر با بازی پارک مین-یونگ که از ۲ مارس تا ۷ آوریل ۲۰۲۶ از شبکهٔ tvN پخش شد و در خارج از کره جنوبی و چین روی آمازون پرایم ویدیو قرار گرفت. این سریال دوازدهقسمتی کارش را با میانگین حدود ۵.۵ درصد بیننده آغاز کرد و با ۴.۵ درصد به پایان رساند.
در ماه مه ۲۰۲۶ خبر رسید که او به جمع بازیگران یک فیلم تاریخی-اکشن اقتباسشده از یک وبتون پرمخاطب پیوسته و در نقشی ویژه، شاهزادهای جاهطلب در دورهٔ چوسون را بازی خواهد کرد؛ پروژهای که در مرحلهٔ پیشتولید است.
وی ها-جون تا امروز درگیر جنجال شخصی مستند و گستردهای نبوده است. تنها موردی که بهطور گسترده در رسانههای کرهای بازتاب یافت، به یکی از سریالهای او در سال ۲۰۲۴ مربوط میشود: در یکی از قسمتها صحنهای پخش شد که در آن شخصیت مقابل او پس از نوشیدن مشروب پشت فرمان مینشیند و او را میرساند. بینندگان به بیتوجهی سریال به حساسیت اجتماعی دربارهٔ رانندگی در حال مستی اعتراض کردند و تیم سازنده در ۲۱ مه ۲۰۲۴ ضمن عذرخواهی رسمی اعلام کرد که صحنه را از نسخهٔ تکرار و ویدیوی درخواستی حذف کرده است. این موضوع مربوط به تصمیمهای تولید بود و اتهامی متوجه شخص بازیگران نشد.
تاریخ تولد ثبتشده در فهرست کاتالوگ (۴ اوت ۱۹۹۱) با منابع معتبر یک روز اختلاف دارد؛ ویکیپدیای انگلیسی و کرهای و پایگاههای تخصصی درام، هر سه ۵ اوت ۱۹۹۱ را ثبت کردهاند و در این متن همان تاریخ مبنا قرار گرفته است. همچنین بازهٔ دقیق خدمت سربازی او در همهٔ منابع یکسان گزارش نشده و به همین دلیل تنها به این نکته بسنده شده که پیش از آغاز فعالیت حرفهای انجام شده است. مواردی مانند تیپ شخصیتی (MBTI) که میان منابع مختلف متناقض بود، و هر ادعای تأییدنشده دربارهٔ زندگی خصوصی، عمداً از این متن کنار گذاشته شدهاند.