Zhao Li Ying
- 24 مهر 1366 تولد
- 38 سن
- 13 تعداد آثار

جائو لییینگ (Zhao Liying)، که تماشاگران بینالمللی او را با نام هنری Zanilia Zhao نیز میشناسند، یکی از پرطرفدارترین و تأثیرگذارترین بازیگران زن نسل خود در سینما و تلویزیون چین است. او که در ۱۶ اکتبر ۱۹۸۷ در شهر لانگفانگِ استان ههبئی و در خانوادهای کاملاً معمولی به دنیا آمد، بیآنکه پشتوانهای در دنیای هنر داشته باشد، تنها با تکیه بر پشتکار و چهرهای دوستداشتنی، راه خود را از یک دختر شهرستانی تا جایگاه «دختر محبوب ملت» چین گشود. نقشآفرینیهای او در سریالهای تاریخی و فانتزیِ پرمخاطب، نامش را در میان ستارگان ردهاول صنعت سرگرمی چین تثبیت کرده است.
جائو در خانوادهای کمبرخوردار و با ریشههای روستایی در لانگفانگ بزرگ شد. از همان کودکی شیفتهٔ تماشای اجراها بود و در دل، آرزوی هنرپیشهشدن را میپروراند؛ اما خانوادهاش نه ارتباطی در این صنعت داشتند و نه توان مالیِ لازم برای تحقق چنین رؤیایی. همین نبودِ پشتوانه باعث شد او از همان نوجوانی بیاموزد که باید روی پای خودش بایستد — درسی که بعدها به جانمایهٔ مسیر حرفهایاش بدل شد. (منابع معتبر زادروز او را ۱۶ اکتبر ۱۹۸۷ ثبت کردهاند؛ برخی فهرستها این تاریخ را ۱۵ اکتبر آوردهاند.)
او پس از پایان تحصیل در «مدرسهٔ مهندسی اطلاعات الکترونیکیِ لانگفانگ»، در رشتهای مرتبط با مهمانداری هواپیما و مدیریت پروازی آموزش دید و در آستانهٔ آن بود که سرنوشتی کاملاً متفاوت از بازیگری را در پیش بگیرد. نقطهٔ چرخش در سال ۲۰۰۶ رقم خورد؛ زمانی که در یک مسابقهٔ استعدادیابیِ سراسری شرکت کرد و در گروهی که داوریاش با فنگ شیائوگانگِ کارگردان بود، عنوان قهرمانی را به دست آورد. این موفقیت او را به شرکت بزرگ «برادران هوآیی» (Huayi Brothers) رساند و در سال ۲۰۰۷ نخستین حضورش جلوی دوربین را تجربه کرد. سالهای آغازین برای او سالهای نقشهای کوچک و فرعی بود؛ دورانی از صبر و تمرین که پیش از رسیدن به شهرت پشت سر گذاشت.
شهرت واقعی در سال ۲۰۱۳ و با نقش اصلی در سریال تاریخیِ «افسانهٔ لو ژن» (Legend of Lu Zhen) به سراغش آمد و نامش را در سراسر آسیا بر سر زبانها انداخت. اما آنچه جایگاهش را بهعنوان ستارهای تمامعیار تثبیت کرد، سریال فانتزیِ پرسروصدای «افسانهٔ گل» (The Journey of Flower) در سال ۲۰۱۵ بود؛ اثری که به یکی از پربینندهترین سریالهای تاریخ چین بدل شد و رکوردهای تماشای آنلاین را جابهجا کرد. پس از آن، حضور در آثاری چون «راز نُه» (The Mystic Nine، ۲۰۱۶)، «مأموران پرنسس» (Princess Agents، ۲۰۱۷) و سریال تحسینشدهٔ «داستان مینگلان» (The Story of Ming Lan، ۲۰۱۸)، او را به یکی از پرمخاطبترین چهرههای تلویزیون چین تبدیل کرد — تا جایی که سالها در فهرست پردرآمدترین چهرههای مشهور چین (فوربز) جای داشت.
جائو لییینگ سالها از نامزدهای همیشگیِ جوایز معتبر بود، اما سال ۲۰۲۴ به سال درخشش او بدل شد. او برای بازی در سریال «خوشبختی به همهٔ خانهها» (با عنوانهای The Story of Xing Fu / Wild Bloom، محصول ۲۰۲۲) — روایتی امروزی از زنی روستایی و مبارز — هم جایزهٔ بهترین بازیگر زن جشنوارهٔ معتبر «فِیتیان» (Flying Apsaras) و هم جایزهٔ بهترین بازیگر زن «عقاب طلایی» (Golden Eagle) را به دست آورد؛ دو نشان از سه جایزهٔ بزرگ تلویزیونی چین. در همان سال، برای نقشی مکمل در فیلم سینماییِ «مادهٔ بیستم» (Article 20) جایزهٔ بهترین بازیگر نقش مکملِ «صد گل» (Hundred Flowers) را گرفت و آکادمی جوایز فیلم آسیا نیز نشان «نسل آینده» را به او اهدا کرد. این کارنامه، که شمار جوایزش به دهها عنوان میرسد، او را به یکی از معدود بازیگرانی بدل کرده که همزمان مقبولیت عام و تأیید منتقدان را به دست آوردهاند.
شاید مهمترین راز محبوبیت جائو لییینگ، همان تصویر «دختر محبوب ملت» باشد؛ چهرهای صمیمی، خاکی و دستیافتنی که مخاطب بهسادگی با او همذاتپنداری میکند. او حتی رنگ موی طبیعی و بیپیرایهٔ خود را به بخشی از این هویت بدل کرده است. داستان واقعیِ او — صعود از خانوادهای معمولی به قلهٔ شهرت، تنها با تلاش — برای بسیاری از هوادارانش الهامبخش است و همین، پیوندی عمیق میان او و طرفدارانش پدید آورده که در شبکههای اجتماعیِ چین از پرشمارترینهاست. در کنار بازیگری، فعالیتهای نیکوکارانهٔ او نیز بخشی از این تصویر است؛ از سال ۲۰۱۴ در کارزارهای گوناگون خیریه، از کمک به آموزش کودکان مناطق محروم تا شبهای خیریهٔ مشهور، مشارکت داشته است. با این همه، او همواره چهرهای کمحاشیه بوده و کوشیده زندگی خصوصیاش را دور از هیاهو نگه دارد.
جائو لییینگ در ۱۶ اکتبر ۲۰۱۸ — درست در روز تولد خودش — از ازدواجش با بازیگر هموطن، فنگ شائوفنگ (Feng Shaofeng)، خبر داد. این زوج در مارس ۲۰۱۹ صاحب پسری شدند. با این حال، رابطهٔ آنها دوام چندانی نیاورد و در آوریل ۲۰۲۱ بهطور رسمی از جدایی خود خبر دادند و سرپرستی فرزندشان را بهصورت مشترک بر عهده گرفتند. او در سراسر این دوران رویکردی محتاطانه و خصوصی نسبت به زندگی شخصیاش حفظ کرد.
سالهای اخیر برای جائو لییینگ سالهای تثبیت و گسترش بوده است. او در سال ۲۰۲۴ با سریال فانتزیِ پرطرفدار «افسانهٔ شِنلی» (The Legend of Shen Li) بازگشتی پرشور داشت؛ اثری که نخستین تجربهٔ او در مقام تهیهکننده نیز به شمار میرود و گامی تازه در مسیر حرفهایاش بود. در سال ۲۰۲۵ با سریال معمایی و روانشناختیِ «چه دنیای شگفتانگیزی» (What a Wonderful World) به فضایی متفاوت و امروزی پا گذاشت، و در آغاز سال ۲۰۲۶ سریال تاریخیِ «رؤیاپرداز» (The Dream Maker) را در کنار هوانگ شیائومینگ روی آنتن برد. همزمان، حضورش را در سینما نیز پررنگتر کرده و با پذیرفتن نقشهایی جدی در فیلمهای مطرح، نشان داده که میخواهد فراتر از قالبهای آشنای تلویزیونی، خود را بهعنوان بازیگری همهفنحریف معرفی کند.
پشت چهرهٔ آشنای جائو لییینگ، جزئیات دلنشینی نهفته است که طرفدارانش به آنها علاقه دارند. او پیش از آنکه پا به دنیای بازیگری بگذارد، برای حرفهٔ مهمانداری هواپیما آموزش میدید و چیزی نمانده بود سرنوشتی کاملاً متفاوت پیدا کند. کلید ورودش به این دنیا، قهرمانی در یک مسابقهٔ استعدادیابی در سال ۲۰۰۶ بود؛ آن هم در گروهی که داوریاش را فنگ شیائوگانگِ کارگردانِ نامدار بر عهده داشت — آشناییای که سالها بعد در سینما هم ادامه یافت. نکتهٔ ظریف دیگر اینکه او روز ازدواجش را بر روز تولد خودش، ۱۶ اکتبر، منطبق کرد. حتی رنگ موی ساده و طبیعیاش هم به نشانهای از بیپیرایگی و اصالت در تصویر عمومی او بدل شده، و تهیهکنندگیِ «افسانهٔ شِنلی» نشان داد که جاهطلبیاش به پشت دوربین هم کشیده شده است.